Yapay Zeka Yok Edeceğinden Milyonlarca Daha Fazla Meslek Yaratacak. Peki Bunu Nasıl Yapacak?

Geçtiğimiz birkaç yılda yapay zeka öyle gelişti ki, kayda değer bir YZ dönüm noktası haberi görmeden bir ayımız bile zor geçiyor Bilgisayarların çeviri, tıbbi teşhis ve oyun gibi geniş kapsamlı bir çok  alanda insanlardan çok daha iyi performans gösterdiklerini hayretle görüyoruz.

Bu durum yapay zekanın istihdamı nasıl etkileyeceği yönünde tartışmalara da neden oluyor, kimi insanlar YZ geliştikçe işçilerin yerini alacağını, ekonomide makinelerle rekabet edemeyecek  çığ gibi büyüyen bir işsizler ordusu yaratacağından korkuyor.

Bu endişeler anlaşılabilir ancak temelsiz. Aksine, yapay zeka  dünyanın bu zamana kadar gördüğü en büyük istihdam lokomotifi olacak.

Yeni Teknoloji Yeni Bir Fenomen Değil.

Bir yandan, önemli ölçüde iş kaybı olacağını düşünen insanların kaygıları mazur görülebilir. İnsanlar için yeni teknolojinin getireceklerini tahayyül etmekten ziyade yok edeceği mevcut işleri düşünmek her zaman daha kolaydır.

Ama öte yandan, radikal teknolojik gelişmeler yeni bir fenomen değil. Teknolojik gelişmeler 250 yıldır durmadan ilerlemeye devam ediyor, Amerika’da işsizlik oranı buhar enerjisi ve elektrik gibi radikal teknolojilerin geldiği dönemde bile hemen hemen yüzde 5 ve 10 gibi bir oranda kalmaya devam etti.

Ancak, buhar veya elektrik gibi radikal teknolojik değişimlerin olduğu döneme kadar geri gitmek zorunda değilsiniz. Sadece internete bakın. 25 Yıl önceye, 1993 yılına gittiğinizde bugünün karamsar kehanetlerini göreceksiniz. Web tarayıcısı Mosaic henüz açıklanmıştı ve “internette sörf yapmak” ifadesinin en karmaşık metaforlardan olduğu dönem sadece birkaç ay öncesiydi.

Eğer, bir kişi size miyarlarca bilgisayarı devasa bir ağ ve ortak protokoller ile bağlamanın sonuçlarını sormuş olsaydı, email yüzünden mektup sayısının azalacağının, internetin daha az gazete okunmasına sebep olacağını ve belki alışverişlerin bile online yapılmasını sağlanacağını tahmin ederdiniz. Özellikle öngörülü bir birey idiyseniz, borsa acentelerinin ve seyahat acentelerinin bu teknolojiden olumsuz etkileneceğini ifade edebilirdiniz. Bu tahminlere dayanarak, internetin meslekleri yok edeceğini düşünmüş olabilirdiniz.

Ama şimdi biz ne olduğunu çok iyi biliyoruz. Kimi değişimlerin olacağı çok barizdi. Ancak çok sayıda beklenmeyen değişiklikler de meydana geldi. Artık trilyonlarca dolar değerinde binlerce yeni şirketimiz var. Teknolojinin dokunuşuyla gezegendeki herkesin kaderi de iyileşti. Web tasarımcısından, veri bilimcisine ve  dijital pazarlamacısında yeni bir çok yeni meslek oluştu. Yeni bir iş kurmanın maliyeti ciddi oranda düştü ve müşterilerle ve çalışanlarla iletişimin maliyeti neredeyse sıfır oldu. Çok büyük bilgi depoları ücretiz oldu ve dünya üzerindeki bir çok girişimci tarafından ücretsiz olarak kullanılmaya başlandı.

Ama evet artık daha az mektup gönderiyoruz ve daha az gazete satın alıyoruz.

Yapay Zekanın Yükselişi

Bunlarla birlikte yeni ve hatta daha büyük bir teknoloji geldi: Yapay Zeka

Ancak aynı nakaratı yine duyuyoruz; “Yapay zeka işleri yok edecek”

ATM’yi düşünün. İnsanların yerini alacak bir teknolojiye işaret etmek istiyorsanız ATM’ler bu konuda gerçekten iyi bir örnek olabilir

ATM bildiğiniz üzere otomatik para çekme makinesidir. Ama, yine de ATM’nin piyasaya sunulduğu döneme kıyasla şimdi daha fazla banka veznedarı bulunmaktadır.  Peki bu nasıl mümkün oldu? Basit; ATM’ler banka şubesi açma maliyetini ciddi oranda düşürdü, bankalarda buna daha fazla şube açarak cevap verdiler, bu husus haliyle bankaların daha fazla veznedar çalıştırmasını sağladı.

Bu bağlamda, yapay zeka hayal gücümüzün kavrayabileceğinin ötesinde milyonlarca yeni meslek yaratacak. Örneğin, yapay zeka yabancı dil tercümesinde uzman oluyor ve Amerikan işçi istatistik bürosunun verilerine göre insan çevirmenler için talep artıyor. Neden? Eğer, temel çeviri maliyeti neredeyse sıfıra yakın bir şekilde düşerse, farklı dillerde konuşan kişiler ile iş yapmanın maliyeti de aynı şekilde düşer. Dolayısıyla, bu husus şirketlerin deniz aşırı iş yapmasını teşvik eder ve bu durum insan çevirmenler için olan iş alanını arttırır. Yapay zeka basit çevirileri yapabilir ancak nüans gerektiren hususlarda mutlaka insan çevirmene ihtiyaç vardır.

Aslında Amerikan İşçi İstatistik Bürosu’nun tahminlerine göre yapay zeka sayesinde  bir çok meslek grubundaki büyüme hızı ortalamaya göre beklenenden çok daha hızlı olacak. Bazılarını saymak gerekirse; muhasebeciler, adli tıp, jeoloji teknisyenleri, teknik yazarlar, MRI operatörler, diyetisyenler, finans uzmanları, WEB geliştiricileri,  kredi bürosu çalışanları, tıbbi sekreterler ve müşteri temsilcileri… Bu alanlar yapay zekaya rağmen değil, yapay zeka sayesinde ciddi bir büyüme yaşadılar. Ancak tıpkı internette olduğu gibi, mesleklerdeki gerçek kazanımlar hayal gücümüzün henüz ulaşamayacağı yerlerden gelecektir.

Karamsarlığı Çözmek

Bir sabah uyandığınızda şöyle bir habere rastlayabilirsiniz “Mesleklerin yüzde 47’si teknolojinin karşısında mağlup oldu”

Cart Frey ve Mihael Osborne tarafından hazırlanmış olan rapor gayet iyi bir çalışma olmasına rağmen, onların bahsettiği yüzde 47 okuyucular ve medya tarafından çarpıtılmaktadır. Yazarlar bu çalışmada söz konusu mesleklerdeki bazı fonksiyonların artık otomasyon tarafından gerçekleştirileceğini anlatmak istediler, mesleklerin yüzde 47’sinin yok olacağını değil.

Frey Ve Osborne mesleklerin “bilgisayarlaşma ihtimali” üzerine değerlendirmeler yapmaya devam etmiş ve bazı mesleklerin yüzde 65 ya da daha yüksek ihtimali olduğunu tespit etmiştir. Bunlar; sosyal bilimler araştırma görevlileri, havacılık ve uzay bilim insanları ve eczacılar. Peki bu ne anlama geliyor?  Yoksa sosyal bilimler profesörlerinin bundan sonra asistanları olmayacak mı? Tabi ki de olacak. Sadece bugün yapılan bir çok şey otomasyon tarafından yapılacağı için, bugüne kıyasla daha farklı şeyler yapacaklar.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü tarafından 2016 yılında hazırlanmış olan “The Risk of Automation for Jobs in OECD Countries” başlıklı rapora göre sadece günümüzde tüm meslek gruplarından sadece yüzde 9’u otomasyon karşısında yok olacak. Bu rakam ekonomi için gayet normal bir rakam.

Ancak becerilerdeki boşluklar ne olacak? Yapay zeka düşük beceri gerektiren işleri yok edip, yüksek beceri gerektiren işler mi yaratacak?  Aslında doğru soru insanların bugün yaptığından biraz daha komplike bir iş yapabilip, yapamayacağı. Bu durum  aslında sanayi devrimini andırıyor, o zamanlar çiftçiler fabrika işçisi fabrika işçileri de fabrika yöneticisi olmuştu.

Yapay Zekayı İş Hayatında Benimseme

Accenture’nin Ocak 2018 tarihli “Reworking the Revolution” başlıklı raporuna göre yapay zeka ve insan işbirliği sonucunda istihdam oranı dünya çapında 2020’ye kadar yüzde 10 oranında artacak.

Elektrik de, tıpkı makine gücü ve montaj hattının yaptığı gibi dünyayı değiştirdi. Hiç kimse dünyanın bu teknolojiler olmadan daha iyi bir yer olacağını iddia edemez. Her biri hayatlarımızı daha iyi hale getirdi, yeni meslekler yarattı ve maaşları arttırdı. Yapay zeka ise elektrik enerjisinden, mekanikten ve kendisinden önceki tüm teknolojilerden daha büyük ve daha muazzam bir şey.

Serbest piyasa ekonomisinin bu çalışma şekli sayesinde otomasyon geçmişte bizi hiç işsiz bırakmadı. Piyasada otomasyon tarafından çalınıp insanlığı gittikçe işsizliğe terkeden hiçbir meslek olmadı. Dünyada alıcılar ve satıcılar olduğu sürece bir çok meslek var olmaya devam edecek.

Yazar:Byron Reese; teknoloji araştırma şirketi Gigaom’un CEO ve yayıncısı. “Infinite Progress”; “How Technology and the Internet Will End Ignorance, Disease, Hunger, Poverty, and War” gibi kitapların yazarı.

Kaynak

Aslından Çeviren: Baran Can Kaya

Author: Baran Can Kaya

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir